Egzaminy maturalne to ważne wydarzenie. Lęk przed maturą to naturalna reakcja. Czy można jakoś sobie z nim poradzić? Oczywiście! W trakcie przygotowań do matury warto zainteresować się sposobami na opanowanie stresu. To pomoże lepiej zdać egzaminy. Raz zdobyte umiejętności radzenia sobie z lękiem i ze stresem przydadzą się w okresie egzaminów maturalnych, a także w dalszym życiu po maturze. Sprawdźmy, jak radzić sobie z lękiem przed maturą oraz jak zredukować stres przed maturą.
Lęk i stres przed maturą – jak sobie z nimi radzić?
Na początek sprawdź, jak bardzo na Ciebie wpływa stres przed maturą. Możesz zrobić test online. Jego wyniki zainspirują Cię do szukania rozwiązań, a tych jest wiele. Na czym polegają? Chodzi o regulację emocji, redukcję napięcia oraz powstrzymanie lawiny negatywnych przekonań, które bardzo lubią stres, bo dzięki niemu rosną w siłę.
Do metod opanowywanie stresu należą zaskakująco proste rozwiązania. Co to takiego? Spacer. Zwykły spacer. Ruch rozładowuje napięcie i daje umysłowi chwilę odpoczynku. Warto włączyć codzienny spacer do planu przygotowań do matury. Równie skuteczne bywa krótkie rozciąganie czy joga.
Jednorazowe wyjście na spacer czy jogę jest OK, ale nie da tych samych efektów, o jakie chodzi w pracy nad redukcją lęku i stresu. Regularne powtarzanie tych czynności, np. codziennie po pół godziny da długotrwałe rezultaty.
Pamiętaj, że ogromny wpływ na Twoje samopoczucie ma Twój tryb życia. Dbaj o odpowiednią ilość snu (kawa napoje energetyczne nie zastąpią zdrowego odpoczynku), pamiętaj o regularnych posiłkach i ogranicz czas, który spędzasz na scrollowaniu. Ciągłe bycie online może zwiększać napięcie i powodować problemy ze snem i z koncentracją.
Skuteczne metody na opanowanie stresu przed maturą
Obawy mogą stać się mniej dokuczliwe, gdy podzielisz się nimi z drugą osobą. Nie musisz ze wszystkim radzić sobie sam. Poszukaj wsparcia u przyjaciół, rodzeństwa czy rodziców. Czasami zwykła rozmowa może przynieść ulgę.
Sposobów na stres jest wiele. Ważne, żeby wybrać odpowiednie dla siebie. Ludzie różnie przeżywają stres, różnie go okazują, a wobec tego każdemu będzie pasować inna metoda. A oto przykłady:
Racjonalizuj
Zastanów się, czy negatywne przekonania, które pojawiają się w Twojej głowie, mają jakiekolwiek odzwierciedlenie w rzeczywistości. Obawy często są wyolbrzymione – warto skonfrontować je z faktami. Przykład? Negatywna myśl: NIC nie umiem! NICZEGO nie wiem! Twoja racjonalna odpowiedź: Uczę się od trzech lat, zaliczam sprawdziany, zdaję z klasy do klasy. Dużo już się nauczyłem. Faktycznie, są zagadnienia, których jeszcze nie opanowałem, ale mam jeszcze sporo czasu. Negatywna myśl: NIE POTRAFIĘ USIĄŚĆ I SIĘ UCZYĆ! Twoja racjonalna odpowiedź: Ostatnio uczyłem się X czasu i przerobiłem zagadnienie Y. Dzisiaj po prostu mam gorszy dzień.
Zdystansuj się od myśli
To, co myślisz, nie zawsze jest prawdą. W stresie łatwo o tym zapomnieć. Warto zdystansować się od myśli i spojrzeć na nie z boku. Gdy w głowie pojawi Ci się niechciana myśl: Nie zdam matury!, powiedz na głos: Mam taką myśl, że nie zdam matury. W ten sposób uświadomisz sobie, że to tylko myśl – a nie fakt.
Wizualizuj sukces
Wyobraź sobie siebie spokojnie rozwiązującego / rozwiązującą zadania. Ze spokojem i głową pełną wiedzy po prostu zdajesz egzamin – widzisz to oczyma wyobraźni. To wzmacnia poczucie pewności. Fajnie jest powtarzać to ćwiczenie regularnie.
Rozluźnij mięśnie
Tak zwane progresywne rozluźnianie można wykonywać nawet tuż przed wejściem na egzamin. Mocno napnij jedną grupę mięśni (np. łydki) przez 5 sekund, a potem rozluźnij. Powtórz np. 5 razy. To samo zrób z innymi partiami ciała (stopy, mięśnie karku).
Wykorzystaj techniki oddechowe
Skup się na oddechu. Poczuj powietrze, które wdychasz i wyobraź sobie, jak wraz z nim przyjmujesz spokój i koncentrację. Wdech, wydech. Tylko to teraz odczuwasz: wdech i powoli wydech. Policz 10 takich wdechów i wydechów. W tym czasie nic innego niech Cię nie rozprasza. Wdech i wydech.
Dzięki odpowiednim technikom stres przed maturą można zamienić w motywującą energię. Pamiętaj, że lęk przed egzaminem można oswoić i przekształcić w siłę do działania. To, jak sobie z nim poradzisz, może okazać się Twoją supermocą. Powodzenia!
Stres przed maturą – FAQ (najczęściej zadawane pytania)
Czy lęk na myśl o maturze zdarza się każdemu?
Tak, lęk to naturalna reakcja organizmu na ważne wyzwanie. Szczególnie daje o sobie znać w nowych sytuacjach. W mniejszym lub większym stopniu doświadcza go każdy człowiek. Niektórzy są bardziej odporni na jego działanie, inni mniej. Jednak nie ma wyjątków – lęk to ludzka rzecz.
Jak sobie radzić, gdy stres przed egzaminami paraliżuje i odbiera zdolność logicznego myślenia?
W takiej sytuacji można wykonać krótką technikę oddechową, napić się wody oraz pomyśleć, że ten egzamin to tylko jedna z wielu prób w życiu. Jeśli stres staje się zbyt silny, warto wcześniej skonsultować się z psychologiem szkolnym.
Jakie techniki relaksacyjne mogą pomóc opanować stres przed wejściem na salę egzaminacyjną?
Najlepsze są szybkie i dyskretne metody takie jak wykonanie kilku głębokich oddechów, napinanie i rozluźnianie mięśni, czy powtarzanie w myślach krótkiej afirmacji, np. „potrafię to zrobić”, „wiem, że się dobrze przygotowałem”.